Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü (FAO), dünya genelinde hızla yayılan sınır aşan hayvan hastalıklarının yalnızca hayvancılığı değil, gıda arzını, uluslararası ticareti ve ülkelerin ekonomik dengelerini de tehdit ettiğini duyurdu.
Kuruluşun yayımladığı değerlendirmede, kuş gribi, Afrika domuz vebası, şap hastalığı ve küçükbaş geviş getiren hayvan vebasının küresel ölçekte en ciddi hayvan sağlığı sorunları arasında yer aldığı belirtildi. Ayrıca Ebola, Nipah virüsü ve And Dağları hantavirüsü gibi insanlara bulaşabilen hastalıkların da yeni riskler oluşturduğu ifade edildi.
Kuş Gribi Büyük Kayıplara Yol Açtı
FAO verilerine göre kuş gribi salgınları nedeniyle dünya genelinde 633 milyondan fazla kanatlı hayvan kaybedildi. Salgınların, yaklaşık 48 milyar dolarlık ekonomik büyüklüğe sahip bir pazarı doğrudan etkilediği bildirildi.
Afrika domuz vebasının ise bazı Asya ülkelerinde domuz varlığını yüzde 40'ın üzerinde azalttığı kaydedildi. Şap hastalığının küresel ekonomiye yıllık maliyetinin 11,3 milyar dolara ulaştığı belirtildi.
Bir Milyardan Fazla Kişinin Geçimi Etkilenebilir
FAO, hayvancılık sektörünün dünya genelinde bir milyardan fazla insanın geçim kaynağını oluşturduğuna dikkat çekerek, hayvan sağlığının korunmasının gıda arzı, kırsal kalkınma ve ekonomik istikrar açısından kritik öneme sahip olduğunu vurguladı.
FAO Hayvancılık ve Hayvan Sağlığı Dairesi Direktörü ve Baş Veteriner Uzmanı Thanawat Tiensin, salgınların etkisinin yalnızca hayvansal üretimle sınırlı kalmadığını, ticaret ve turizm başta olmak üzere birçok alanı olumsuz etkileyebildiğini söyledi.
Yeni Riskler Uzmanları Endişelendiriyor
FAO, son dönemde yeni epidemiyolojik tehditlerin ortaya çıktığına da işaret etti. Açıklamada, ABD'de uzun yıllardır kontrol altında tutulan ve New World Screwworm adlı sineğin larvalarının neden olduğu miyaz vakalarının yeniden görülmeye başlandığı belirtildi.
Ayrıca Afrika kökenli SAT1 şap virüsü serotipinin geleneksel yayılım alanlarının dışına çıkmasının uzmanlar arasında endişe yarattığı ifade edildi.
Erken Uyarı Sistemleri Güçlendirilecek
Artan riskler karşısında FAO ile Dünya Hayvan Sağlığı Örgütü (WOAH), Sınır Aşan Hayvan Hastalıkları Küresel Ortaklık Programı'nı (GPP-TAD) geliştirmeye başladı.
Program kapsamında erken uyarı sistemlerinin güçlendirilmesi, salgınların önlenmesi, hazırlık kapasitesinin artırılması ve hızlı müdahale mekanizmalarının geliştirilmesi hedefleniyor.
FAO Genel Direktör Yardımcısı Beth Bechdol, güçlü veteriner altyapısına yapılacak yatırımların, salgın sonrası müdahalelerden çok daha düşük maliyetli olduğunu belirterek, önleyici sistemlerin gıda güvenliği ve ticaretin sürdürülebilirliği açısından kritik rol oynadığını ifade etti.
